Κυρίες και κύριοι,

Θέλω να ευχαριστήσω τους διοργανωτές για την πρόσκληση να μιλήσω για τον θαλάσσιο τουρισμό. Η αγορά του θαλάσσιου τουρισμού μπορεί να συμβάλλει αποφασιστικά στην υπέρβαση της κρίσης. Είναι ένας τομέας που αφορά τη μεγάλη ανάγκη της ελληνικής οικονομίας, που είναι η επιστροφή της στην ανάπτυξη.

Η ναυτιλία και ο τουρισμός δεν έχουν ως μόνο κοινό σημείο το ότι στηρίζουν αποτελεσματικά την εθνική οικονομία. Υπάρχει ένα πεδίο που οι δύο συμπράττουν και δημιουργούν ακόμη μία ευκαιρία για ανάπτυξη ― και μιλάω για τον θαλάσσιο τουρισμό.

Η Μεσόγειος και ιδιαίτερα η χώρα μας προσφέρουν ασύγκριτα πλεονεκτήματα για την ανάπτυξη του θαλάσσιου τουρισμού. Σήμερα, μπορούμε να αξιοποιήσουμε τα δώρα της γεωγραφίας, της ιστορίας και του πολιτισμού για να φέρουμε καλύτερα αποτελέσματα σε όρους εισοδήματος και απασχόλησης από το θαλάσσιο τουριστικό προϊόν. Στα δώρα αυτά ασφαλώς περιλαμβάνονται και τα ταλέντα του Έλληνα: η ναυτοσύνη, το φιλότιμο και το μεράκι γι’ αυτό που κάνουμε, το πείσμα και το πάθος για το στόχο, ο σεβασμός στην παράδοση και την πατροπαράδοτη φιλοξενία.

Υπάρχει ένας τομέας δραστηριοποίησης στον οποίο θέλω να αναφερθώ ιδιαίτερα, γιατί πιστεύω ότι θα αποτελέσει μοχλό ανάπτυξης για τη χώρα μας, και αναφέρομαι στην κρουαζιέρα. Ανάμεσα στους πιο δημοφιλείς προορισμούς κρουαζιέρας στη Μεσόγειο συγκαταλέγεται ο ελλαδικός χώρος, απορροφώντας το 17% των επισκεπτών στα ευρωπαϊκά λιμάνια από μια παγκόσμια αγορά 20 και πλέον εκατομμυρίων τουριστών, η οποία συνεχώς διευρύνεται.

Στην περίπτωση που θα έχουμε, παράλληλα, αύξηση της διεθνούς ζήτησης, τότε τα συνολικά ετήσια έσοδα θα μπορούσαν να εκτιναχθούν έως το 2016 σε επίπεδο κοντά στα 2 δισ. ευρώ και στη δημιουργία έως και 30 χιλιάδων νέων θέσεων εργασίας έως το 2016.

Αξίζει να σημειωθεί ότι την τελευταία πενταετία το μερίδιο της Μεσογείου αυξάνεται, φθάνοντας το 21% το 2009 έναντι 15% το 2004.

Ωστόσο, τα πραγματικά οφέλη για την εθνική οικονομία παραμένουν χαμηλά. Αντιστοιχούν στο 4%, δηλαδή σε 600 εκατ. ευρώ ετησίως, από τα 15 δισ. ευρώ που έφθασαν τα κέρδη από την κρουαζιέρα σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Τα ελληνικά λιμάνια αποτελούν κυρίως λιμάνια διέλευσης (ports-of-call) και όχι λιμάνια εκκίνησης (home ports).

Το Υπουργείο Ναυτιλίας και Αιγαίου έχει συνειδητά αποφασίσει να συμβάλει στην περαιτέρω ανάπτυξη της κρουαζιέρας στη χώρα μας, αντιμετωπίζοντας, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του πάντα, τα πολύπλευρα ζητήματα που συνδέονται με τον κλάδο.

Ο Νόμος 4072/2012 για την πλήρη άρση των περιορισμών στην παροχή υπηρεσιών καμποτάζ από κρουαζιερόπλοια που έχουν ως αφετηρία ελληνικό λιμένα, αποτέλεσε ένα μεγάλο βήμα. Τα πλοία με σημαίες τρίτων κρατών δύνανται πλέον να πραγματοποιούν πλόες χωρίς περιορισμούς, όπως ισχύει στις κυριότερες αγορές κρουαζιέρας παγκοσμίως. Έτσι ενισχύθηκε και η δυνατότητα του homeporting, το οποίο επιφέρει πολλαπλάσια οικονομικά οφέλη σε σχέση με τους λιμένες διέλευσης.
Επιπρόσθετα, ήδη έχουν ξεκινήσει οι διαδικασίες για την απλοποίηση της διαδικασίας αδειοδότησης για έργα λιμενικής υποδομής.

Παράλληλα προωθούμε, τις ρυθμίσεις με τις οποίες επανακαθορίζουμε σε εθνικό επίπεδο τις αρμοδιότητες και την απαιτούμενη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του Διεθνούς Κώδικα περί Ασφάλειας Πλοίων και Λιμενικών Εγκαταστάσεων ISPS, ενώ δημιουργήθηκαν κίνητρα για νέες επενδύσεις παροχής λιμενικών υπηρεσιών.

Σε αυτό το σημείο, θέλω να σταθώ στην αξιοποίηση του λιμανιού του Πειραιά. Η επιλογή του ως βασικό κέντρο της κρουαζιέρας πίστευα ότι ήταν μονόδρομος.

Όπως είναι γνωστό, λόγω της αύξησης της κίνησης της κρουαζιέρας στο λιμάνι του Πειραιά (+151% την τελευταία δεκαετία 2002-2012), της ναυπήγησης νέας γενιάς κρουαζιερόπλοιων (άνω των 300 μ.), στα πλαίσια του Επενδυτικού Προγράμματος του ΟΛΠ Α.Ε. (2010 - 2015), αποφασίστηκε η επέκταση του νότιου μέρους του επιβατικού λιμένα, έργο το οποίο θα καταστήσει το λιμάνι του Πειραιά τον σημαντικότερο κόμβο κρουαζιέρας της Μεσογείου. Το έργο συνολικού προϋπολογισμού 120 εκ. Ευρώ χρηματοδοτείται κατά 95% από ευρωπαϊκά διαρθρωτικά ταμεία (113,9 εκ. Ευρώ). Το έργο αυτό θα καταστήσει δε τον Πειραιά Διεθνές Κέντρο Κρουαζιέρας της Μεσογείου.


Κυρίες και κύριοι,

Θα ήθελα, επίσης, να επικεντρωθώ και σε έναν άλλο κλάδο, αυτόν των σκαφών αναψυχής, που δεν έχει αποφέρει μέχρι σήμερα τα προσδοκώμενα έσοδα συγκριτικά με το διεθνή ανταγωνισμό.

Παρά τη δεδηλωμένα τεράστια δυναμική του κλάδου αυτού, μέχρι σήμερα έχει αποφέρει πολύ λιγότερα οφέλη από όσα θα μπορούσε. Και θεωρώ ότι πέραν της συχνής εναλλαγής πολιτικών ηγεσιών στο Υπουργείο Ναυτιλίας και τη διαφορετική ιεράρχηση προτεραιοτήτων που επέφερε κάθε μια από αυτή, επικράτησε μία προκατάληψη για τον κλάδο αυτό. Είναι ένας κλάδος που έπεσε, όχι ο πρώτος, θύμα ενός άκρατου λαϊκισμού.

Θεωρείται εσφαλμένα ότι αφορά μία ελίτ, μία μερίδα του κόσμου που συγκαταλέγεται στους προνομιούχους της κοινωνίας μας. Διαφωνώ κάθετα με την επικρατούσα αυτή αντίληψη, καθώς παραγνωρίζεται ότι για κάθε σκάφος στη θάλασσα δημιουργούνται θέσεις εργασίας στη στεριά.

Πρωταρχικός στόχος μας, λοιπόν, είναι η δημιουργία ενός σύγχρονου και ελκυστικού θεσμικού πλαισίου. Ένα ελκυστικό θεσμικό πλαίσιο για τα σκάφη αναψυχής στην Ελλάδα μπορεί να μεγιστοποιήσει τα οφέλη όχι μόνο σε εργασιακό αλλά και σε οικονομικό επίπεδο. Τα έσοδα μπορεί να φτάσουν τα 3.6 δις ευρώ από 610 εκατ. ευρώ που είναι σήμερα.

Αναφορικά με τις θέσεις εργασίας, σύμφωνα με διεθνείς μελέτες για κάθε 100 νέες θέσεις σκαφών σε μαρίνες δημιουργούνται 4,4 θέσεις εργασίας στη μαρίνα και 100 θέσεις εργασίας σε υποστηρικτικούς για το yachting κλάδους της τοπικής οικονομίας.
Αυτό που θέλουμε είναι οι μαρίνες να είναι γεμάτες από σκάφη. Η «φορο-επιδρομή» έδιωξε τα τελευταία χρόνια τα σκάφη από την Ελλάδα και στόχος είναι τώρα να επιστρέψουν στις ελληνικές μαρίνες και η ελληνική σημαία να κυματίζει στα περισσότερα σκάφη που βρίσκονται στις ελληνικές θάλασσες.

Σε συνεργασία με την Υπουργό Τουρισμού, κυρία Όλγα Κεφαλογιάννη, έχουμε σχεδόν ολοκληρώσει το νομοσχέδιο για τα σκάφη αναψυχής. Επιπρόσθετα, πριν από λίγες ημέρες, ήρθαμε σε συμφωνία με το Οικονομικό επιτελείο της Κυβέρνησης και τον κύριο Γιάννη Στουρνάρα, προκειμένου το τέλος παραμονής και πλόων να διαχωριστεί από το εν λόγω νομοσχέδιο και να υπαχθεί σε ξεχωριστό, που θα αφορά όλα τα τουριστικά πλοία και θα κατατεθεί από το Υπουργείο Οικονομικών σε επόμενο χρονικό διάστημα. Αυτά το τόσο αυτονόητα δεν ήταν τόσο απλά να γίνουν. Δική μας βασική φιλοσοφία είναι να απελευθερώσουμε τη συγκεκριμένη αγορά, να φέρουμε χρήματα στην ελληνική οικονομία και να δημιουργήσουμε νέες θέσεις εργασίας, έχοντας ως πυξίδα μας τρείς πολιτικούς στόχους:

- την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής σημαίας στα σκάφη αναψυχής
- τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας στους συναφείς κλάδους,
- την απλοποίηση των γραφειοκρατικών διαδικασιών

Το μείζον, θα έλεγα, είναι να αυξηθεί η προσέλκυση ιδιωτικών και επαγγελματικών πλοίων αναψυχής για κυκλοφορία και ελλιμενισμό για όσο το δυνατόν περισσότερους μήνες τον χρόνο, αλλά και η προσέλκυση μεγάλων επαγγελματικών σκαφών για να χρησιμοποιούνται και να παραμένουν στην Ελλάδα, ακόμη και καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου, εάν αυτό είναι δυνατόν.
Θα αναφέρω ορισμένους τρόπους για να καταστεί αυτό εφικτό. Πρώτον, δημιουργούμε πεδίο για διεύρυνση των δυνατοτήτων επαγγελματικής δραστηριοποίησης. Δεύτερον, προχωρούμε στη δραστική μείωση της γραφειοκρατίας μέσα από τη δημιουργία, ηλεκτρονικής εφαρμογής για τα πλοία αναψυχής, ιδιωτικά και επαγγελματικά. Τρίτον, αντιμετωπίζουμε με ευελιξία τη θαλάσσια τουριστική δραστηριότητα, δίνοντας τη δυνατότητα μεικτής χρήσης και στα ιδιωτικά και στα επαγγελματικά πλοία αναψυχής. Τέταρτον, απλοποιούμε της διαδικασία εγγραφής στην ελληνική σημαία (ηλεκτρονικά)

Κυρίες και Κύριοι,

Η χώρα μας έχει ευλογηθεί ―επιτρέψτε μου να χρησιμοποιήσω αυτή την έκφραση― με σπάνιας ομορφιάς θαλάσσιο περιβάλλον, με μοναδικό οικοσύστημα, με πλούτο νησιών και ακρογιαλιών, με εξαιρετικό κλίμα, σχεδόν όλο το χρόνο.
Είναι τώρα στη δική μας ευχέρεια να αναγνωρίσουμε αυτή την ευλογία και να την μετατρέψουμε σε ανταγωνιστικό πλεονέκτημα.
Σε ό,τι αφορά στο Υπουργείο Ναυτιλίας & Αιγαίου έχουμε αναλάβει την πολιτική πρωτοβουλία, τα αποτελέσματα της οποίας θα δείτε πολύ σύντομα.

Πιστεύω ότι όλοι οι φορείς οφείλουν να δράσουν οργανωμένα, συνεργαζόμενοι και υποστηριζόμενοι από την Πολιτεία.

Εάν αναβαθμίσουμε την ποιότητα των παρεχομένων υπηρεσιών για να καλύψουμε τις νέες αυξημένες απαιτήσεις της αγοράς.

Εάν προσπαθήσουμε να προσφέρουμε ανταγωνιστικό τουριστικό προϊόν, ανάλογο των προσδοκιών των επισκεπτών μας,
Θα μπορέσουμε να οδηγήσουμε την Ελλάδα στη θέση που της αρμόζει στον παγκόσμιο χάρτη του θαλάσσιου τουρισμού.

Σας ευχαριστώ